Thứ tự các bước skincare sáng và tối cho người mới bắt đầu
Thứ tự các bước skincare sáng và tối: mỗi bước để làm gì, chờ bao lâu giữa các bước và cách rút gọn chu trình mà da vẫn được chăm đủ.

Nội dung bài viết
Sữa rửa mặt, toner, serum, kem dưỡng, kem chống nắng đã có đủ, nhưng thoa cái nào trước, cái nào sau? Thứ tự các bước skincare thật ra không hề rắc rối. Mỗi sản phẩm có một vai trò riêng, và chỉ khi dùng đúng thứ tự, chúng mới phát huy hết tác dụng; bạn cũng đỡ phải mua thừa những món làm cùng một việc.
Dưới đây là từng bước theo đúng thứ tự, lý do mỗi bước nằm ở vị trí ấy, kèm chu trình mẫu cho buổi sáng, buổi tối và cho những ngày bận rộn.
Nguyên tắc chung: làm sạch trước, lỏng trước, đặc sau
Viện Da liễu Hoa Kỳ (AAD) tóm gọn thứ tự cơ bản như sau: làm sạch, sau đó đến các sản phẩm chuyên biệt (serum, tinh chất), tiếp theo là kem dưỡng ẩm và/hoặc kem chống nắng, cuối cùng mới trang điểm.
Dân làm đẹp còn có một mẹo dễ nhớ hơn: sản phẩm lỏng, mỏng nhẹ dùng trước; sản phẩm đặc, nhiều dầu dùng sau. Lý do khá dễ hiểu: kem đặc hay dầu phủ lên da một lớp màng mỏng, nếu thoa trước thì các sản phẩm dạng nước thoa sau sẽ khó chạm tới da. Đây là kinh nghiệm chung chứ không phải quy định cứng nhắc; khi hướng dẫn trên bao bì nói khác, hãy làm theo bao bì.
Chưa chắc một sản phẩm thuộc bước nào? Hãy xem mục “Cách dùng” trên bao bì hoặc trên trang sản phẩm. Thường hãng sẽ ghi rõ “dùng sau khi rửa mặt”, “dùng trước kem dưỡng” hay “bước cuối buổi sáng”.
Các bước skincare theo thứ tự
Bước 1: Tẩy trang (buổi tối, khi có trang điểm hoặc dùng kem chống nắng)
Lớp trang điểm, kem chống nắng và bã nhờn bám trên da cả ngày khó trôi hết nếu chỉ rửa bằng nước. Sản phẩm tẩy trang (dạng dầu, kem, gel hay nước) sẽ hòa tan lớp này trước khi bạn rửa mặt. Chi tiết hơn có trong bài Tẩy trang và làm sạch kép.
Bước 2: Rửa mặt
Sữa rửa mặt cuốn đi bụi bẩn, bã nhờn và phần tẩy trang còn sót lại. Nên chọn loại rửa sạch mà không làm da căng rát. Rửa với nước ấm, tránh nước quá nóng, rồi thấm khô nhẹ nhàng thay vì chà khăn lên mặt.
Có sản phẩm gộp luôn bước 1 và 2. Chẳng hạn, gel Balance Control Cleansing theo JLP vừa tẩy trang vừa rửa mặt, nên bạn không cần rửa lại lần hai (riêng lớp trang điểm mắt chống nước vẫn cần tẩy trang riêng).
Bước 3: Nước cân bằng (toner, người Nhật gọi là “lotion”)
Rửa mặt xong, da cần được cấp nước ngay. Toner là lớp dưỡng đầu tiên, giúp da mềm hơn và sẵn sàng đón các bước tiếp theo. Ở Nhật, bước này thường gọi là “lotion” (化粧水): một loại nước dưỡng ẩm, khác với kiểu toner chứa cồn để làm se da từng rất phổ biến trước đây.
Cách thoa kiểu Nhật: đổ nước dưỡng ra lòng bàn tay, áp nhẹ lên từng vùng da trong vài giây, da còn khô thì thoa thêm một lớp. Với Moist Control Lotion, JLP hướng dẫn lấy một lượng cỡ đồng xu 500 yên, áp lòng bàn tay 2 đến 3 giây lên từng vùng và thoa chồng cho đến khi lòng bàn tay còn cảm giác ẩm.
Bước 4: Serum, tinh chất
Serum có kết cấu lỏng, tập trung vào một mục tiêu cụ thể như dưỡng ẩm sâu, làm sáng da hay chống oxy hóa. Serum thoa sau toner, trước kem dưỡng. Với serum vitamin C, AAD gợi ý dùng vào buổi sáng, sau bước làm sạch và trước kem chống nắng (đọc thêm Serum vitamin C: dùng buổi sáng hay tối?).
Không cần dùng nhiều serum một lúc: một, nhiều nhất là hai loại đã đủ với phần lớn làn da.
Bước 5: Kem dưỡng ẩm (và dầu dưỡng)
Kem dưỡng giữ lại độ ẩm đã cấp ở các bước trước và làm mềm da. Da dầu có thể chọn dạng gel hoặc sữa mỏng nhẹ, còn da khô hợp với kem đặc hơn.
Dầu dưỡng (như dầu tầm xuân, dầu argan) có thể thoa trước kem dưỡng hoặc dùng thay kem dưỡng, tùy loại da và hướng dẫn của hãng. Bài Dầu tầm xuân và dầu argan nói rõ hơn về chuyện này.
Bước 6: Kem chống nắng (chỉ buổi sáng)
Kem chống nắng luôn là bước cuối cùng của phần dưỡng da buổi sáng, ngay trước khi trang điểm. FDA khuyên thoa kem chống nắng khoảng 15 phút trước khi ra ngoài, thoa lại ít nhất 2 giờ một lần và thoa lại ngay sau khi bơi hoặc ra nhiều mồ hôi. Nên chọn chỉ số nào, bạn xem trong bài Chỉ số SPF và PA là gì?.
Chu trình mẫu
Buổi sáng (4 bước)
| Bước | Sản phẩm | Lưu ý |
|---|---|---|
| 1 | Rửa mặt | Buổi sáng có thể dùng sữa rửa mặt dịu nhẹ, hoặc chỉ rửa bằng nước nếu da khô |
| 2 | Nước cân bằng | Áp nhẹ bằng lòng bàn tay |
| 3 | Serum (nếu dùng) và kem dưỡng | Ban ngày nên chọn kết cấu mỏng nhẹ |
| 4 | Kem chống nắng | Thoa đủ lượng, thoa lại khi ở ngoài lâu |
Buổi tối (5 bước)
| Bước | Sản phẩm | Lưu ý |
|---|---|---|
| 1 | Tẩy trang | Khi có trang điểm hoặc đã dùng kem chống nắng |
| 2 | Rửa mặt | Bỏ qua nếu sản phẩm tẩy trang đã kiêm luôn rửa mặt |
| 3 | Nước cân bằng | |
| 4 | Serum hoặc mặt nạ (nếu dùng) | Mặt nạ tẩy tế bào chết chỉ nên dùng vài lần mỗi tuần |
| 5 | Kem dưỡng hoặc dầu dưỡng | Buổi tối có thể dùng loại đặc hơn |
Chu trình rút gọn cho ngày bận rộn
Chỉ có vài phút? Hãy giữ lại ba việc quan trọng nhất: làm sạch, dưỡng ẩm và chống nắng (buổi sáng). Sản phẩm “tất cả trong một” giúp bạn bớt được kha khá thời gian. Ví dụ, Manier Wrapping Gel được JLP thiết kế để kiêm luôn vai trò của nước dưỡng, sữa dưỡng, tinh chất, kem dưỡng, mặt nạ và kem lót trang điểm, dùng được cả sáng lẫn tối. Sữa chống nắng Spiracorretta UV Treatment Milk của JLP cũng gộp dưỡng da, kem lót và chống nắng SPF50+ PA++++ vào một bước buổi sáng.
Những lỗi thường gặp
- Thử nhiều sản phẩm mới cùng lúc. Nếu da kích ứng, bạn sẽ không biết do món nào. Hãy thêm từng sản phẩm một, mỗi món cách nhau vài tuần.
- Bỏ qua bước thử trên da. AAD gợi ý thoa một ít sản phẩm lên vùng da nhỏ (như mặt trong cẳng tay), ngày hai lần, liên tục 7 đến 10 ngày; nếu da đỏ, ngứa hoặc sưng thì ngưng dùng.
- Chà xát mạnh khi rửa mặt hay lau khô. Ma sát khiến da dễ khô và nhạy cảm hơn. Chỉ cần thấm khăn thật nhẹ.
- Thoa kem chống nắng quá ít. Lượng kem dùng khi đo SPF nhiều hơn hẳn lượng mà phần lớn chúng ta vẫn thoa.
- Mong da thay đổi sau vài ngày. Chăm da là chuyện lâu dài; hãy dùng đều vài tuần rồi mới đánh giá một sản phẩm.
Tóm tắt
Thứ tự skincare cơ bản là tẩy trang (tối) → rửa mặt → nước cân bằng → serum → kem dưỡng/dầu dưỡng → kem chống nắng (sáng). Người mới chỉ cần bắt đầu với ba bước làm sạch, dưỡng ẩm, chống nắng; da quen rồi mới thêm sản phẩm, và luôn đọc hướng dẫn riêng của từng món. Nếu chưa biết chọn sản phẩm nào cho loại da của mình, bạn cứ nhắn JLP Việt Nam để được tư vấn.
Câu hỏi thường gặp
Toner (nước cân bằng) dùng trước hay sau serum?
Trước. Toner là bước dưỡng đầu tiên sau khi rửa mặt, tiếp đến serum (tinh chất), rồi mới tới kem dưỡng. Nguyên tắc chung: sản phẩm lỏng, mỏng nhẹ dùng trước, sản phẩm đặc dùng sau.
Kem chống nắng có phải là bước cuối cùng không?
Ở chu trình buổi sáng, kem chống nắng là bước dưỡng da cuối cùng, trước khi trang điểm. Buổi tối thì không cần dùng kem chống nắng.
Giữa các bước cần chờ bao lâu?
Thường chỉ cần đợi lớp trước thấm, bề mặt da không còn ướt, khoảng một đến vài phút. Riêng kem chống nắng nên thoa xong khoảng 15 phút trước khi ra ngoài.
Người mới bắt đầu cần ít nhất mấy bước?
Ba bước cơ bản là đủ để bắt đầu: làm sạch, dưỡng ẩm và chống nắng (buổi sáng). Khi da đã quen, hãy thêm dần từng sản phẩm một.
Nguồn tham khảo
Bài viết chỉ nhằm cung cấp thông tin chăm sóc da nói chung, không thay thế chẩn đoán hay tư vấn của bác sĩ da liễu. Mỹ phẩm không phải là thuốc và không có tác dụng chữa bệnh. Nếu da có dấu hiệu bất thường, hãy ngưng sử dụng và hỏi ý kiến bác sĩ.


